آیا ترمیم معدل کنکور اجباری است؟ بررسی بخشنامه 1405

ترمیم معدل کنکور ۱۴۰۵ برای همه داوطلبان اجباری نیست و شرکت در کنکور به ترمیم نمرات وابسته نشده است؛ با این حال، سوابق تحصیلی تمام دروس پایه دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵ با تاثیر قطعی ۶۰ درصد محاسبه میشود. بنابراین داوطلبی که نمرات نهایی پایینی دارد، با وجود اختیاری بودن ترمیم معدل، ممکن است بدون اصلاح نمرات بخش مهمی از تراز نهایی خود را از دست بدهد.
وضعیت پایه یازدهم متفاوت است. بر اساس تصمیم ۱۹ خرداد ۱۴۰۵، سوابق ۶ درس پایه یازدهم با تاثیر مثبت محاسبه میشود؛ یعنی نمرات این پایه فقط زمانی در نتیجه داوطلب اثر میگذارند که باعث بهبود نتیجه شوند. برای تشخیص اینکه ترمیم نمره، ایجاد سابقه یا تمرکز بر آزمون اختصاصی کدام مسیر مناسبتری است، بررسی وضعیت فردی داوطلب در مشاوره کنکور میتواند از انتخاب برنامه اشتباه جلوگیری کند.
ترمیم معدل کنکور ۱۴۰۵ اجباری است یا اختیاری؟
ترمیم معدل یا همان «ترمیم نمره سابقه تحصیلی» یک امکان اختیاری برای داوطلبانی است که قبلا در امتحانات نهایی شرکت کردهاند و اکنون قصد دارند نمرات خود را برای محاسبه سابقه تحصیلی بهبود دهند. هیچ داوطلبی صرفا به دلیل ترمیم نکردن معدل از ثبتنام یا شرکت در کنکور محروم نمیشود.
با این حال، باید میان «اجبار قانونی» و «ضرورت رقابتی» تفاوت قائل شد. ممکن است ترمیم نمره اجباری نباشد، اما برای داوطلبی که نمرات دوازدهم او پایین است و رشتههای پرمتقاضی را هدف قرار داده، نادیده گرفتن سهم ۶۰ درصدی سابقه تحصیلی تصمیم پرریسکی خواهد بود.
وضعیت داوطلب | آیا ترمیم معدل اجباری است؟ | اقدام مناسب |
دارای نمرات مناسب در پایه دوازدهم | خیر | تایید سوابق و تمرکز بر آزمون اختصاصی |
دارای نمرات پایین در پایه دوازدهم | خیر؛ اما از نظر رقابتی مهم است | بررسی ترمیم دروس ضعیف |
فاقد سابقه تحصیلی معتبر دوازدهم | ترمیم مطرح نیست؛ ایجاد سابقه ضرورت دارد | شرکت در امتحانات ایجاد سابقه |
فاقد سابقه پایه یازدهم برای کنکور ۱۴۰۵ | خیر | با توجه به تاثیر مثبت، فقط در صورت امکان بهبود نتیجه اقدام شود |
متقاضی ترمیم مجدد یک پایه | اصل شرکت اختیاری است | در صورت اقدام، انتخاب تمام دروس نهایی همان پایه لازم است |
آخرین بخشنامه ترمیم معدل ۱۴۰۵ چه میگوید؟

شورای عالی آموزش و پرورش در خرداد ۱۴۰۵ با اصلاح ماده ۳ مصوبه جلسه ۱۰۵۳، شرایط ترمیم نمره را تغییر داد. بر اساس متن مصوبه اصلاحی، متقاضیانی که برای نخستین مرتبه ترمیم نمره انجام میدهند، میتوانند یک درس یا تمام دروس مورد نظر را انتخاب کنند.
افرادی که قبلا از فرصت ترمیم استفاده کردهاند نیز میتوانند بدون محدودیت دفعات دوباره برای ترمیم نمرات اقدام کنند؛ اما ترمیم مجدد به شرط انتخاب تمام دروس نهایی پایه مورد نظر امکانپذیر است. نمرات به دست آمده در همان نوبت، مبنای محاسبه نمره کل سابقه تحصیلی خواهد بود.
ترمیم برای اولین مرتبه: امکان انتخاب یک درس یا تمام دروس وجود دارد.
ترمیم مجدد: تمام دروس نهایی پایه مورد نظر باید انتخاب شوند.
تعداد دفعات ترمیم مجدد: محدودیت تعداد دفعات برداشته شده است.
ملاک محاسبه: نمرات کسبشده در آزمون ترمیم، مبنای سابقه تحصیلی قرار میگیرند.
نکته: شورای عالی آموزش و پرورش اعلام کرده است که اصلاحیه جدید پس از تایید رئیس جمهور و رئیس شورای عالی آموزش و پرورش برای اجرا به وزارت آموزش و پرورش ابلاغ میشود. به همین دلیل، داوطلبان باید جزئیات اجرایی ثبتنام و انتخاب درس را با آخرین اطلاعیه وزارت آموزش و پرورش و گزینههای فعال سامانه رسمی تطبیق دهند.
تاثیر معدل یازدهم و دوازدهم در کنکور ۱۴۰۵
یکی از مهمترین تغییرات کنکور ۱۴۰۵، تبدیل تاثیر قطعی پایه یازدهم به تاثیر مثبت است. طبق تصمیم شورای معین شورای عالی انقلاب فرهنگی، سوابق ۶ درس پایه یازدهم تنها در صورتی اعمال میشوند که نتیجه داوطلب را بهتر کنند. در مقابل، سوابق تمام دروس پایه دوازدهم با تاثیر قطعی ۶۰ درصد مبنای سنجش و پذیرش قرار میگیرند.
پایه تحصیلی | نحوه تاثیر در کنکور ۱۴۰۵ | نتیجه برای داوطلب |
پایه یازدهم | تاثیر مثبت | فقط نمراتی که نتیجه را بهتر کنند اعمال میشوند |
پایه دوازدهم | ۶۰ درصد تاثیر قطعی | نمرات پایین نیز در محاسبه نتیجه اثر میگذارند |
پایه دهم | بدون تاثیر در کنکور ۱۴۰۵ | نیازی به ایجاد یا ترمیم سابقه برای این پایه نیست |
در نتیجه، ترمیم نمرات یازدهم برای کنکور ۱۴۰۵ اجبار عمومی ندارد؛ اما ترمیم نمرات پایین دوازدهم میتواند در تراز نهایی داوطلب نقش قابل توجهی داشته باشد. این تفاوت باید هنگام تنظیم برنامه مطالعه و انتخاب دروس ترمیم در نظر گرفته شود.
تفاوت ترمیم معدل با ایجاد سابقه تحصیلی

بخشی از ابهام داوطلبان به یکسان دانستن ترمیم معدل و ایجاد سابقه تحصیلی مربوط است. این دو فرایند هدف و مخاطب متفاوتی دارند.
موضوع | ترمیم معدل | ایجاد سابقه تحصیلی |
وضعیت قبلی داوطلب | دارای نمره معتبر امتحان نهایی است | برای یک یا چند درس نمره نهایی معتبر ندارد |
هدف | بهبود نمره سابقه تحصیلی | ساختن سابقه برای درس فاقد نمره |
ماهیت اقدام | اختیاری | برای جلوگیری از ثبت نمره صفر در دروس دوازدهم ضروری است |
گروههای پرتکرار | فارغالتحصیلان دارای نمرات پایین | برخی فارغالتحصیلان قدیمی، هنرستانیها یا داوطلبان دارای دیپلم غیرمرتبط |
اگر داوطلب برای یکی از دروس موثر پایه دوازدهم سابقه تحصیلی معتبر نداشته باشد و برای ایجاد آن اقدام نکند، نمره خام صفر برای آن درس در نظر گرفته و سپس تراز میشود. سهم سابقه ناقص نیز با نمره آزمون اختصاصی جایگزین نخواهد شد. بنابراین در چنین شرایطی، موضوع اصلی «ترمیم معدل» نیست؛ بلکه داوطلب باید برای ایجاد سابقه تحصیلی اقدام کند.
چه کسانی بیشتر به ترمیم معدل نیاز دارند؟
نیاز به ترمیم معدل باید بر اساس نمره هر درس، رشته هدف، فاصله داوطلب تا تراز رقابتی و زمانی که تا امتحانات نهایی باقی مانده بررسی شود. ترمیم همه دروس برای تمام داوطلبان تصمیم مناسبی نیست؛ به خصوص زمانی که افزایش تعداد امتحانات، فرصت مطالعه برای کنکور را کاهش دهد.
ترمیم نمره معمولا برای گروههای زیر اهمیت بیشتری دارد:
داوطلبانی که در چند درس دوازدهم نمرات پایین یا متوسط دارند.
افرادی که رشتههای دانشگاهی پرمتقاضی را هدف قرار دادهاند.
فارغالتحصیلانی که نمرات نهایی آنان با سطح فعلی آمادگی علمیشان فاصله دارد.
داوطلبانی که در نخستین مرتبه ترمیم میتوانند فقط دروس ضعیف را انتخاب کنند.
افرادی که پس از تغییر رشته، برای برخی دروس تخصصی سابقه متناسب ندارند.
برای مثال، داوطلب گروه تجربی باید علاوه بر نمرات فعلی، زمان مورد نیاز برای مرور امتحانات تشریحی و تاثیر آن بر برنامه تستی را بررسی کند. در چنین شرایطی، استفاده از مشاوره کنکور تجربی زمانی کاربرد دارد که انتخاب دروس ترمیم بر اساس نمرات واقعی، رشته هدف و توان مطالعه انجام شود؛ نه صرفا با این تصور که باید تمام امتحانات دوباره داده شوند.
ترمیم نکردن معدل چه تاثیری بر نتیجه کنکور دارد؟
پیامد ترمیم نکردن برای همه داوطلبان یکسان نیست. فردی که نمرات دوازدهم مناسبی دارد، ممکن است بدون ترمیم نیز سابقه تحصیلی رقابتی داشته باشد؛ اما داوطلب دارای نمرات پایین، همان نمرات قبلی را در بخش ۶۰ درصدی نتیجه کنکور خواهد داشت.
برای داوطلب فاقد سابقه معتبر دوازدهم، شرایط جدیتر است. نمره خام درس فاقد سابقه صفر محاسبه میشود و امکان انتقال سهم آن به آزمون اختصاصی وجود ندارد. در پایه یازدهم وضعیت متفاوت است؛ زیرا تاثیر این پایه در کنکور ۱۴۰۵ مثبت شده و نمرات ضعیف نباید نتیجه داوطلب را کاهش دهند.
تایید سوابق تحصیلی با ترمیم معدل تفاوت دارد

اگرچه شرکت در ترمیم معدل اختیاری است، مشاهده و تایید سوابق تحصیلی برای داوطلبان کنکور فرایندی جداگانه و الزامی محسوب میشود. داوطلب باید نمرات نهایی، مشخصات هویتی، رشته، سال اخذ دیپلم و دروس ثبتشده را بررسی کند و پس از تایید نهایی، کد رهگیری دریافت کند.
در صورت وجود نمره اشتباه، درس جامانده یا مغایرت هویتی، درخواست بررسی باید پیش از تایید نهایی ثبت شود؛ زیرا پس از صدور کد رهگیری، اصلاح اطلاعات فقط در موارد محدود و با مجوز آموزش و پرورش استان امکانپذیر خواهد بود.
خطاهای رایج در تصمیمگیری برای ترمیم معدل
یکسان دانستن ترمیم و ایجاد سابقه: داوطلب فاقد نمره باید سابقه ایجاد کند، نه اینکه صرفا درخواست ترمیم بدهد.
تصور اجباری بودن ترمیم برای ثبتنام کنکور: ترمیم شرط ثبتنام نیست و هدف آن بهبود سابقه موجود است.
نادیده گرفتن تاثیر قطعی دوازدهم: اختیاری بودن ترمیم به معنای بیاهمیت بودن نمرات دوازدهم نیست.
انتخاب تکدرس در ترمیم مجدد: طبق مصوبه جدید، ترمیم مجدد به انتخاب تمام دروس نهایی پایه مورد نظر وابسته است.
غیبت در یکی از امتحانات ترمیم مجدد: در صورت غیبت در یک یا چند آزمون انتخابشده، نمرات سایر امتحانات همان نوبت نیز به عنوان سابقه جدید اعمال نمیشوند و سابقه معتبر قبلی باقی میماند.
تایید نکردن سوابق: حتی داوطلبی که قصد ترمیم ندارد باید سوابق تحصیلی خود را مشاهده و تایید کند.
قبل از ثبتنام ترمیم معدل چه مواردی را بررسی کنیم؟
مشخص کنید برای هر درس سابقه معتبر دارید یا باید سابقه جدید ایجاد کنید.
نمرات دوازدهم را با رشته و دانشگاه هدف مقایسه کنید.
بررسی کنید ترمیم برای نخستین مرتبه است یا قبلا از این فرصت استفاده کردهاید.
زمان لازم برای مطالعه تشریحی را با برنامه کنکور هماهنگ کنید.
آخرین اطلاعیه وزارت آموزش و پرورش را درباره اجرای اصلاحیه جدید بخوانید.
پس از مشاهده و تایید سوابق، کد رهگیری را تا پایان فرایند پذیرش نگه دارید.
جمعبندی
ترمیم معدل کنکور ۱۴۰۵ برای همه داوطلبان اجباری نیست؛ اما سوابق تمام دروس پایه دوازدهم با تاثیر قطعی ۶۰ درصد در نتیجه کنکور اعمال میشود. به همین دلیل، داوطلبان دارای نمرات پایین باید قبل از کنار گذاشتن ترمیم، تاثیر احتمالی نمرات فعلی بر تراز نهایی خود را بررسی کنند.
در پایه یازدهم، سوابق ۶ درس با تاثیر مثبت محاسبه میشود و نبودن یا پایین بودن این نمرات نباید نتیجه داوطلب را کاهش دهد. در مقابل، افرادی که سابقه معتبر دوازدهم ندارند باید میان ترمیم نمره و ایجاد سابقه تفاوت قائل شوند؛ زیرا درس فاقد سابقه میتواند با نمره خام صفر محاسبه شود.
قبل از اقدام نهایی، نمرات هر درس، تعداد دفعات قبلی ترمیم، وضعیت سابقه تحصیلی و زمان باقیمانده تا آزمون باید کنار هم بررسی شوند. در پروندههایی که وضعیت دیپلم، تغییر رشته یا سابقه ناقص باعث ابهام شده است، مشاوره تحصیلی میتواند مسیر مناسب میان تایید سوابق، ایجاد سابقه و ترمیم نمره را روشنتر کند.
سوالات متداول
آیا بدون ترمیم معدل میتوان در کنکور ۱۴۰۵ شرکت کرد؟
بله. ترمیم معدل شرط ثبتنام یا حضور در کنکور نیست؛ اما نمرات قبلی پایه دوازدهم در بخش ۶۰ درصدی سابقه تحصیلی محاسبه میشوند.
آیا ترمیم معدل پایه یازدهم برای کنکور ۱۴۰۵ اجباری است؟
خیر. طبق تصمیم جدید، سوابق ۶ درس پایه یازدهم با تاثیر مثبت اعمال میشوند و فقط در صورت بهبود نتیجه داوطلب مورد استفاده قرار میگیرند.
آیا برای اولین ترمیم میتوان فقط یک درس را امتحان داد؟
بر اساس اصلاحیه اعلامشده در خرداد ۱۴۰۵، ترمیم برای نخستین مرتبه میتواند به صورت تکدرس یا تمام دروس انجام شود. اجرای نهایی باید با ابلاغ رسمی و گزینههای فعال سامانه تطبیق داده شود.
اگر سابقه تحصیلی دوازدهم نداشته باشیم چه میشود؟
داوطلب باید برای دروس موثر سابقه تحصیلی ایجاد کند. در صورت نبود سابقه معتبر، نمره خام صفر برای درس مربوط در نظر گرفته میشود و سهم آن با نمره کنکور جایگزین نخواهد شد.








